อากาศธรรมดาสู่ศัตรูร้ายที่ซ่อนตัวในระบบ HVAC (Chilled Water System)
ในระบบ Chilled Water ที่เราดูแลอยู่นั้น “อากาศ” คือสิ่งแปลกปลอมที่หลายคนมองข้าม แต่กลับเป็นตัวการสำคัญที่บ่อนทำลายประสิทธิภาพการแลกเปลี่ยนความร้อนและทำให้อุปกรณ์เสียหายก่อนกำหนด วันนี้เราจะพามาทำความรู้จักกับ 3 ลักษณะของอากาศในระบบ เพื่อให้คุณสามารถวางแผนบำรุงรักษาได้อย่างตรงจุดและยืดอายุการใช้งานอุปกรณ์ครับ
1. Free Air (Bubble)
คือฟองอากาศขนาดใหญ่ที่สามารถมองเห็นได้ชัดเจน มักสะสมอยู่ตามจุดสูงสุดของระบบหรือจุดที่ความเร็วการไหลของน้ำลดลง
สาเหตุการเกิด:
- การซ่อมบำรุงที่มีการระบายน้ำออกจากระบบและเติมน้ำใหม่เข้าไป
- การรวมตัวกันของ Micro-bubbles
- การแยกตัวของ Dissolved Air ออกจากน้ำ เมื่อน้ำอยู่ในสภาวะที่มีความดันต่ำ
2. Micro Bubble
คือฟองอากาศที่มีขนาดเล็กมากจนมองด้วยตาเปล่าลำบาก แต่มักส่งผลเสียต่อการแลกเปลี่ยนความร้อนและทำให้เกิดเสียงดังรบกวนในระบบ
สาเหตุการเกิด:
- ฟองอากาศขนาดใหญ่ถูกแรงกระแทกจากใบพัดของปั๊ม (Pump Impeller) ทำให้แตกตัวเป็นฟองจิ๋ว
- การไหลในเส้นท่อที่มีความเร็วสูง (High Velocity) ทำให้ฟองอากาศขนาดใหญ่แตกออก
- สภาวะความดันต่ำที่จุดต่าง ๆ ในระบบ ทำให้ก๊าซที่ละลายในน้ำแยกตัวออกมา
3. Dissolved Air
อากาศที่อยู่ในสถานะละลายรวมเป็นเนื้อเดียวกับน้ำ ปริมาณอากาศที่ละลายได้จะขึ้นอยู่กับอุณหภูมิและความดันเป็นหลัก
💡 กฎของ Henry’s Law:
“อากาศจะละลายในน้ำได้มาก เมื่อน้ำมี อุณหภูมิต่ำ และอยู่ใน ความดันสูง”
บทสรุป
อากาศทั้ง 3 รูปแบบนี้จะเปลี่ยนรูปไปตามสภาวะอุณหภูมิ ความดัน และความเร็วน้ำ ณ ตำแหน่งต่าง ๆ ในระบบ Chilled Water การจัดการอากาศ (Air Elimination) จึงเป็นหัวใจสำคัญที่วิศวกรและผู้ดูแลอาคารไม่ควรละเลย เพื่อป้องกันปัญหาการกัดกร่อน (Corrosion) และการสูญเสียพลังงานไฟฟ้าที่สิ้นเปลืองโดยใช่เหตุครับ
ปรึกษาปัญหาเรื่องอากาศและตะกอนในระบบน้ำ
หากคุณพบปัญหาเสียงดังในท่อ ปั๊มมีปัญหา หรือระบบแลกเปลี่ยนความร้อนทำงานได้ไม่เต็มประสิทธิภาพเนื่องจากปัญหาอากาศในระบบ









